JSST: Markaziy Osiyo ayollari orasida saraton kasalligi ko‘payib bormoqda

JSST tomonidan tayyorlangan hisobotda berilgan maʼlumotlarga qaraganda, Bachadon bo‘yni yoki ko‘krak saratoni MDH aholisida Yevropa mintaqasining boshqa mamlakatlariga qaraganda ancha kech aniqlanadi. Tashkilot mutaxassislari kasalliklarni erta aniqlash va hayotini saqlab qolish uchun bir qator chora -tadbirlarni taklif qiladi.

Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti ekspertlari MDHning o‘nta mamlakati statistikasini o‘rganib, ko‘ngilsiz xulosalarga kelgan: mintaqada ko‘krak va bachadon bo‘yni saratonini erta aniqlash usullari mukammal emas.

Har yili JSST Yevropa mintaqasidagi 69000 ayol bachadon bo‘yni saratoni bilan kasallanishini aniqlaydi. Bu ko‘rsatkich, ayniqsa, Markaziy Osiyo mamlakatlari uchun yuqori. Davolashning prognozi kasallikning qanchalik rivojlanganligiga bog‘liq. Masalan, Armanistonda, kasallikning keyingi rivojlanish bosqichlarida, bemorlarning 63 foizi o‘z tashxisi haqida bilsa, Moldovada bu ko‘rsatkich 51 foizni, Norvegiya yoki Irlandiyada esa 20 foizdan oshmaydi. Erta tashxis qo‘yish samarali davolanish imkoniyatini anglatadi va keyinchalik shunga mos ravishda o‘lim xavfini kamaytiradi.

Boshqa ko‘plab mintaqalardan farqli o‘laroq, MDHning bir qator mamlakatlarida bachadon bo‘yni saratonidan o‘lim darajasi oshib bormoqda.

Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti mutaxassislari bachadon bo‘yni va bachadon bo‘yni kanalining shilliq qavatining epiteliya hujayralarini qirib tashlashda inson papillomavirusi DNKini aniqlashga asoslangan skriningni va prekanseroz shakllanishlarni o‘z vaqtida davolashni tavsiya qiladi. Bu chora-tadbirlar ish faoliyatini sezilarli darajada yaxshilashga yordam beradi, deydi mutaxassislar.

Jahon sog‘liqni saqlash tashkilotining Yevropa mintaqasida eng ko‘p uchraydigan saraton ko‘krak bezi saratoni bo‘lib, har yili 563 ming yangi holat qayd etiladi. Ozarbayjonda yangi bemorlarning 44 foizi kasallik tashxisi haqida uchinchi yoki to‘rtinchi bosqichga yetganda bilib olishadi. MDHning boshqa mamlakatlarida vaziyat biroz yaxshiroq, lekin bu mutaxassislar orasida xavotirni ham keltirib chiqarmoqda. Taqqoslash uchun – Buyuk Britaniyada bu ko‘rsatkich atigi 14,3 foizni tashkil qiladi.